4 tetori: data kur skadojnë licencat e dy termocentraleve që mbajnë 88% të prodhimit

Bordi i ZRRE-së nuk mund t’i rinovojë sepse nuk ka kuorum. Emërimet varen nga një Kuvend që nuk është konstituuar që nga 6 gushti.

Termocentralet “Kosova A” dhe “Kosova B” i kanë licencat e prodhimit që skadojnë më 4 tetor 2026. Këto dy njësi prodhojnë mbi 88 për qind të energjisë elektrike që gjenerohet brenda vendit.

Problemi nuk është teknik. Turbinat punojnë, thëngjilli është aty. Problemi është një nënshkrim që nuk ka kush ta vërë.

Bordi i Zyrës së Rregullatorit për Energji nuk mund t’i shqyrtojë kërkesat e KEK-ut për rinovim, sepse nuk e ka kuorumin ligjor. Bordit i mungojnë dy anëtarë dhe kryesuesi.

Zinxhiri i bllokuar

Emërimi i anëtarëve të bordit kalon përmes Kuvendit të Kosovës. Kuvendi mbetet jofunksional që nga seanca konstituive e nisur më 6 gusht.

Pra zinxhiri është: pa Kuvend nuk ka emërime, pa emërime nuk ka kuorum, pa kuorum nuk ka vendim për licencat.

Siç u shpjegua në raportim, pa vendosjen e kuorumit ligjor nuk mund të merret asnjë vendim përfundimtar lidhur me aplikimet e KEK-ut.

Sa energji është realisht në pyetje

Sipas të dhënave të cituara, dy termocentralet prodhojnë rreth 4,687 gigavat-orë në vit. Konsumi vendor është rreth 6,944 gigavat-orë.

Nëse ky prodhim ndalet, hendeku duhet mbuluar me import me çmime tregu. Për krahasim, Kosova ka shpenzuar rreth 240 milionë euro për importin e energjisë vetëm gjatë vitit 2025 — dhe atëherë të dy termocentralet ishin në punë.

Çfarë thonë ekspertët

Eksperti i energjisë Ethem Çeku ka paralajmëruar se një situatë e tillë do të krijonte kosto prej qindra milionë eurosh, të cilat do të rëndonin fillimisht buxhetin e shtetit dhe më pas do të reflektoheshin drejtpërdrejt në tarifat e qytetarëve.

Ish-drejtori i KEK-ut, Njazi Thaçi, e ka cilësuar situatën si të paparë deri më tani dhe ka theksuar se Kosova nuk ka prodhim të mjaftueshëm nga burimet e ripërtëritshme për t’i zëvendësuar kapacitetet e KEK-ut.

Ajo që ende nuk ka ndodhur

Është e rëndësishme të thuhet qartë: deri sot nuk ka asnjë vendim që i ndalon termocentralet dhe nuk ka njoftim zyrtar për reduktime energjie. Skenari i përshkruar është paralajmërim ekspertësh nëse afati kalon pa zgjidhje.

Zgjidhja është e njohur dhe krejt administrative: Kuvendi të konstituohet dhe të votojë emërimet në Bordin e ZRRE-së. Kjo mund të bëhet brenda ditësh, nëse ka vullnet.

Për familjet e diasporës me shtëpi, banesa ose biznes në Kosovë, kjo është çështje fature më shumë sesa çështje politike. Kur energjia importohet me çmime tregu, kostoja përfundon te tarifat.

Çfarë duhet të dini

• Licencat e “Kosova A” dhe “Kosova B” skadojnë më 4 tetor 2026.
• Bordit të ZRRE-së i mungojnë dy anëtarë dhe kryesuesi, prandaj s’ka kuorum.
• Emërimet varen nga Kuvendi, i pakonstituuar që nga 6 gushti.
• Dy njësitë mbulojnë mbi 88% të prodhimit vendor: rreth 4,687 GWh nga një konsum prej rreth 6,944 GWh.
• Ende nuk ka vendim për ndalim prodhimi — ky është paralajmërim, jo fakt i kryer.